خواجه نصير الدين الطوسي

225

آغاز و انجام ( فارسي )

و انجام است و مطالب اين فصل در آنجا ترجمه گرديده است و شرح و بسط يافته است و بعضى از حقايق از فتوحات مكيه و از ديگر مشايخ نيز آورده شده است و رواياتى از اهل بيت عصمت و وحى نقل شده است رجوع شود . و تأويل شجرهء طوبى به علم كه در صدر تعليقات اين فصل از فيض نقل كرده‌ايم از اسفار اتخاذ شده است كه صاحب اسفار گويد : فتأويل ذلك من جهة العلم أن المعارف الالهية الخ ( ج 4 ص 202 ط 1 ) . و نيز فيض در علم اليقين بعضى از روايات در اين موضوع نقل كرده است كه مطلوبست ( ص 224 رحلى چاپ سنگى ) . فصل نوزدهم ص 69 در اشاره به حور عين . در اين فصل نيز چون ديگر فصول رساله ، سخن سر بسته گفته است و همين شايسته است . و خود سفراى الهى همه به رمز سخن گفته‌اند تا هر كس بفراخور بينش ، و به اندازهء دانش خويش از آن بهره برند و معانى و حقايق را آن چنان در كسوت الفاظ و قوالب محسوسات و صور تمثيلات بدر آوردند تا هيچ كس از كنار سفرهء علوم و معارف الهى بىبهره و دست خالى برنخيزد . كلمات طيبهء اين فصل چون ديگر فصول رساله ، تفسير انفسى طايفه‌اى از قرآن مجيد است كه خواص را به كار آيد . هر يك از دو كلمهء حور و عين ، صيغهء جمع‌اند كه هم جمع مفرد مذكرند و هم مفرد مؤنث . ابن مالك در باب جمع تكسير الفيه گويد : فعل لنحو احمر و حمراء * و فعلة جمعا بنقل يدرى